مکانیابی جهات بهینة توسعة فیزیکی شهر رشت با استفاده از مدل ahp

نویسندگان

سید علی حسینی

احمد پوراحمد

رضا ویسی

چکیده

استفاده مناسب از توان­ های محیطی پیرامون شهر باعث افزایش کارآیی اقتصادی و کاهش آسیب پذیری به منابع موجود می­ شود. در شرایط کنونی مواجه اغلب شهرها با توسعة کالبدی سریع و فزاینده، لزوم شناخت و مکان ­یابی اراضی مناسب به منظور حفظ منابع نایاب در شهرها را ضروری می ­سازد. شهر رشت نیز با توجه به وضعیت استقرار خود در جلگة حاصلخیز گیلان و وجود محدودیت های فیزیکی توسعة شهری مانند اراضی باتلاقی، زمین­ های زراعی و باغات حاصلخیز، جنگل و... نمی­ تواند به صورت گسترده توسعه یابد. هدف اصلی مقاله، تعیین جهت  مناسب و بهینه گسترش شهر با حداقل آسیب به منابع محیطی به منظور تأمین زمین برای  توسعه آتی شهر رشت است. بدین منظور از ابزار فنی سیستم اطلاعات جغرافیایی برای جمع آوری، تحلیل و تولید لایه­ ها و نقشه­ های مختلف تعیین موانع و جهت توسعة بهینه شهر رشت استفاده شده است. طی این فرآیند ابتدا ویژگی­ های طبیعی و انسانی مورد نیاز و تأثیرگذار در قالب 11 شاخص (قابلیت اراضی، توپوگرافی، پایداری زمین، شبکة ارتباطی، فرودگاه، گورستان، رودخانه، زیست گاه قرقاول، شهرک صنعتی، مرداب و نقاط روستایی اطراف شهر)شناسایی، جمع ­آوری و پردازش شدند. پس از این مرحله، عملیات ورود متغیرها و معیارها به سیستم اطلاعات جغرافیایی (gis )انجام و در مرحلة بعد با توجه به داده­ های موجود، لایه­ های اطلاعاتی جدیدی مانند فاصله از گورستان، فاصله از رودخانه، فاصله از شهرک صنعتی و ... ارزیابی شد. در ادامه داده­ ها مجددا طبقه­ بندی و ارزش ­گذاری شدند، در این تحقیق برای ارزش­ گذاری لایه­ های اطلاعاتی از مدل (ahp ) و روش رتبه ­ای استفاده شده است. در نهایت پس از تلفیق نقشه­ ها، نقشة نهایی جهات مناسب گسترش آتی شهر رشت بهینه­ گزینی و ارایه و تعیین گردید. خروجی و برآیند مطالعات، بهترین اراضی را برای توسعة آتی شهر در محور جنوب آن جهت ­یابی کرده است.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دانلود متن کامل این مقاله و بیش از 32 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

مکانیابی جهات بهینة توسعة فیزیکی شهر رشت با استفاده از مدل AHP

استفاده مناسب از توان­ های محیطی پیرامون شهر باعث افزایش کارآیی اقتصادی و کاهش آسیب پذیری به منابع موجود می­ شود. در شرایط کنونی مواجه اغلب شهرها با توسعة کالبدی سریع و فزاینده، لزوم شناخت و مکان ­یابی اراضی مناسب به منظور حفظ منابع نایاب در شهرها را ضروری می ­سازد. شهر رشت نیز با توجه به وضعیت استقرار خود در جلگة حاصلخیز گیلان و وجود محدودیت های فیزیکی توسعة شهری مانند اراضی باتلاقی، زمین­ های...

متن کامل

تحلیلی بر مکانیابی جهات بهینه توسعه فیزیکی شهر اردبیل با استفاده از مدل AHP

شهر اردبیل به عنوان مرکز استان اردبیل در طی چند دهه­ ی اخیر رشد و گسترش شتابانی را به خود دیده است. رشد 5/7 برابری جمعیت شهر نسبت به اولین دوره سرشماری و حدود 5/3 برابری آن بعد از جدایی استان اردبیل از آذربایجان شرقی همزمان با گسترش کالبدی 4/3 برابری آن نسبت به دوره ­های قبل گواه این مسأله می­ باشد. ادامه بروز این مسأله که در دهه ­ی اخیر دلیل اصلی گرایش به توسعه فیزیکی شهر در قسمت ­های مختلف به...

متن کامل

تحلیلی بر مکانیابی جهات بهینه توسعه فیزیکی شهر اردبیل با استفاده از مدل ahp

شهر اردبیل به عنوان مرکز استان اردبیل در طی چند دهه­ ی اخیر رشد و گسترش شتابانی را به خود دیده است. رشد 5/7 برابری جمعیت شهر نسبت به اولین دوره سرشماری و حدود 5/3 برابری آن بعد از جدایی استان اردبیل از آذربایجان شرقی همزمان با گسترش کالبدی 4/3 برابری آن نسبت به دوره ­های قبل گواه این مسأله می­ باشد. ادامه بروز این مسأله که در دهه ­ی اخیر دلیل اصلی گرایش به توسعه فیزیکی شهر در قسمت ­های مختلف به...

متن کامل

بررسی وضعیت توسعة فیزیکی شهر سقز و تعیین جهات بهینة توسعه آتی آن

هم اکنون تقریباً بیش از نیمی از مردم جهان در شهرها بسر می‌برند، پیش بینی‏ها نشان می‏دهد که با نرخ رشد فعلی، جمعیت کشور در سال 1400 به 130 میلیون نفر خواهد رسید که حداقل به 2 برابر مساحت کنونی برای گسترش شهرها نیاز است . شهر سقز یکی از شهرهای شمالی استان کردستان نیز از این قاعده مستثنی نیست، میزان رشد جمعیت و توسعه فیزیکی این شهر در جهت افقی و نیز گسترش مداوم ساخت و سازهای شهری سبب از بین رفتن مز...

متن کامل

مکان‌یابی بهینه‌ی جهات توسعه‌ی فیزیکی شهر سرخنکلاته با استفاده از روش فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP)

امروزه یکی از موارد بسیار مهم و پیچیده برای برنامه­ریزان­شهری، تصمیم­گیری در مورد مکان­های مناسب جهت گسترش آتی شهر و تعیین اراضی مناسب توسعه می­باشد که این مهم تنها با نگاهی جامع نسبت به تمام عوامل تأثیرگذار در جهت­یابی توسعه­ی فیزیکی شهر، محقق خواهد شد.­ در این راستا، پژوهش حاضر نیز که از نوع توسعه­ای-کاربردی می­باشد، با هدف تعیین مکان­های مناسب جهت گسترش آینده­‌ی شهر سرخنکلاته در استان گلستان...

متن کامل

بررسی وضعیت توسعة فیزیکی شهر سقز و تعیین جهات بهینة توسعه آتی آن

هم اکنون تقریباً بیش از نیمی از مردم جهان در شهرها بسر می برند، پیش بینی‏ها نشان می‏دهد که با نرخ رشد فعلی، جمعیت کشور در سال 1400 به 130 میلیون نفر خواهد رسید که حداقل به 2 برابر مساحت کنونی برای گسترش شهرها نیاز است . شهر سقز یکی از شهرهای شمالی استان کردستان نیز از این قاعده مستثنی نیست، میزان رشد جمعیت و توسعه فیزیکی این شهر در جهت افقی و نیز گسترش مداوم ساخت و سازهای شهری سبب از بین رفتن مز...

متن کامل

منابع من

با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید


عنوان ژورنال:
مجله مطالعات برنامه ریزی سکونتگاه های انسانی (چشم انداز جغرافیایی در مطالعات انسانی)

ISSN 2008-2940

دوره 8

شماره 23 2013

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2023